Teklif hazırlarken dikkat edilmesi gerekenlerin özü şudur: doğru ürün, doğru birim, doğru hesaplanmış fiyat ve yazılı koşullar. Toptan satışta para yalnızca pazarlıkta kaybedilmez; küçük bir teklif hatası da aynı sonucu doğurur: toplanan bir iskonto, koli yerine adetle çarpılmış bir satır ya da "KDV dahil miydi?" sorusu. Aşağıda en sık görülen 12 hatayı, neye mal olduklarını ve nasıl önleneceklerini bulacaksınız.
Teklifte hangi bilgilerin bulunması gerektiğini madde madde görmek isterseniz fiyat teklifinde olması gerekenler kontrol listesine bakabilirsiniz; bu yazı ise hataların kendisine odaklanır.
Fiyat teklifinde yapılan hatalar: özet tablo
| Hata | Neye mal olur? | Çözüm |
|---|---|---|
| Yanlış ürün ya da muadil karışıklığı | İade, ikinci sevkiyat, güven kaybı | Belirsiz satırı sorun, muadili açıkça yazın |
| Birim hatası (koli ve adet) | Satır tutarı katlarca yanlış | Birimi her satıra yazın, koli içi adedi belirtin |
| İskontoyu toplamak | Fazladan verilen indirim | Oranları sırayla uygulayın |
| KDV dahil mi hariç mi belirsiz | Kapanışta pazarlık | Her teklifte açıkça yazın |
| Geçerlilik süresi yok | Eski fiyattan sipariş | Açık bir bitiş tarihi yazın |
| Kur belirsizliği | Kur farkını kimin üstleneceği tartışması | Para birimi, kur kaynağı ve tarih yazın |
| Teslim ve nakliye belirsiz | Beklenmeyen maliyet, gecikme tartışması | Teslim yeri, süresi ve nakliye bedelini yazın |
| Eski fiyat listesi | Zararına satış ya da müşteri itirazı | Tek ve tarihli bir liste kullanın |
| Teklif numarası ve sürüm karmaşası | Yanlış sürümden sipariş | Numara ve revizyon sistemi kurun |
| Geç cevap | Müşteri başka tedarikçiden alır | Talebi hızla alıp eksikleri tek mesajda sorun |
| Takip yok | Cevapsız kalan teklifler | Her teklife takip tarihi koyun |
| Müşteriye göre tutarsız fiyat | Güven kaybı, iskonto baskısı | İskontoyu kurala bağlayın |
Ürün ve miktar hataları
1. Yanlış ürün ya da muadil karışıklığı
Müşteriler ürünü sizin kataloğunuzdaki adıyla değil, kendi bildiği adla ister. Hırdavat bayisine gelen "3/4 küresel 20 tane, 1/2 nipel 50" mesajında küresel vananın tam geçişli mi yarım geçişli mi, kelebek kollu mu uzun kollu mu olduğu yazmaz. Yedek parçada aynı parçanın orijinali, muadili ve farklı üretim yılına uyan versiyonu vardır. Tahminle yazılan satır, yanlış sevkiyata ve iadeye dönüşür.
Çözüm: Emin olmadığınız satırı tahmin etmeyin; seçenekleri tek mesajda sorun ("3/4 küresel: tam geçiş mi, yarım geçiş mi?"). Muadil önerdiğinizde bunu açıklamaya yazın. Müşterilerin sık kullandığı adları ürün kodlarıyla birlikte bir listede tutun; yeni giren satış personeli de aynı eşleştirmeyi yapabilsin.
Bu eşleştirmeyi her talepte elle yapmak yerine OmniNest, müşterinin yazdığı "3/4 küresel" gibi ifadeleri ürün kodu, takma ad ve katalog araması üzerinden kendi kataloğunuzdaki ürüne bağlar; emin olmadığı satırı işaretler ya da size sorar.
2. Birim hatası: koli mi, adet mi?
Ambalaj ve hırdavatta en pahalı hatalardan biri birim karışıklığıdır. Örneğin kolisi 50 adet olan bir PVC dirseğin adet fiyatı 12,50 TL olsun. Müşteri "20 koli" istedi:
- Doğru hesap: 20 koli × 50 adet = 1.000 adet; 1.000 × 12,50 TL = 12.500,00 TL
- Hatalı hesap: 20 × 12,50 TL = 250,00 TL
İkinci rakam müşteriye gittiğinde ya zararına satış yaparsınız ya da "teklifte böyle yazıyordu" tartışmasına girersiniz.
Çözüm: Her satırda birimi yazın (adet, koli, paket, metre, kg) ve koli içi adedi açıklamada belirtin: "Koli (50 adet)". Fiyatı hangi birim üzerinden verdiğinizi teklif boyunca değiştirmeyin.
Fiyat hesabındaki hatalar
3. İskontoyu toplamak: 30+10, yüzde 40 değildir
Çoklu (kuyruk) iskontoda her oran, bir önceki indirimden sonra kalan tutara uygulanır. Liste fiyatı 1.000,00 TL olan bir ürüne %30+%10 iskonto:
| Adım | Hesap | Sonuç |
|---|---|---|
| %30 iskonto | 1.000,00 × 0,70 | 700,00 TL |
| %10 iskonto | 700,00 × 0,90 | 630,00 TL |
| Toplam etkin iskonto | 1 − 0,63 | %37 |
Oranları toplayıp %40 uygularsanız net fiyat 600,00 TL olur; adet başına 30,00 TL fazladan indirim vermiş olursunuz. 200 adetlik bir siparişte bu fark 6.000,00 TL eder.
Çözüm: Oranları sırayla uygulayın ve teklifte "%30 + %10" olarak gösterin. Hesabı çoklu iskonto hesaplama aracıyla kontrol edebilir, istediğiniz net fiyata hangi oranla ulaşacağınızı da ters hesapla bulabilirsiniz. İndirimin kârınıza etkisi için iskonto verirken kâr marjını korumak yazısına bakın.
4. Eski fiyat listesinden fiyat vermek
Satış ekibinde birinin masaüstünde geçen ayın Excel listesi, diğerinin e-postasında tedarikçinin eski PDF'i durur. Zam gelmişse eski listeden verilen fiyat doğrudan kârınızdan gider. Eski listeyi müşteriye de gönderdiyseniz durum daha karışıktır: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 8. maddesine göre fiyat listesi gönderilmesi, aksi açıkça ve kolaylıkla anlaşılmadıkça öneri sayılır. Aynı madde, önerisiyle bağlı olmadığını açıkça belirtenin bağlı olmayacağını da söyler.
Çözüm: Tek bir güncel liste fiyatı kaynağı tutun ve listeye yürürlük tarihi yazın. Müşteriye liste gönderiyorsanız listenin bilgi amaçlı olduğunu ve kesin fiyatın teklifle verildiğini açıkça yazın; bu notun sizin durumunuzdaki hukuki sonucu için bir hukukçuya danışın. Listenin ve iskontoların nasıl düzenleneceği fiyat listesi ve iskonto düzeni rehberinde ayrıntılı anlatılır.
OmniNest'te fiyatı yapay zekâ belirlemez: tek bir liste fiyatına firmanızın müşteri ya da grup bazlı iskonto kurallarını ve TCMB kurunu uygulayan kural tabanlı bir fiyat motoru hesaplar. Liste güncellendiğinde sonraki teklifler de güncel fiyattan çıkar.
5. Müşteriye göre tutarsız fiyat
Aynı gün iki bayiye aynı ürün için farklı iskonto verildiğini düşünün. Bayiler birbirini tanıyorsa fark eninde sonunda duyulur ve düşük fiyat yeni taban olur. Tutarsızlık çoğu zaman kötü niyetten değil, her satışçının kendi hafızasıyla fiyat vermesinden çıkar.
Çözüm: İskontoyu kişiye değil kurala bağlayın: müşteri grubu (bayi, toptancı, son kullanıcı), miktar kademesi ve ürün grubu. Kural dışı indirimi kimin onaylayacağını belirleyin; bunun için satış ekibinde teklif onay akışı rehberinden yararlanabilirsiniz.
Belirsiz bırakılan koşullar
6. KDV dahil mi, hariç mi?
Üstteki 12.500,00 TL'lik dirsek teklifi KDV hariçse ve %20 KDV'ye tabiyse müşterinin ödeyeceği tutar 15.000,00 TL'dir. Teklifte bu yazmıyorsa 2.500,00 TL'lik fark kapanış anında pazarlık konusuna döner.
Çözüm: B2B satışta birim fiyatları KDV hariç yazıp KDV'yi toplamın altında ayrı satırda göstermek yaygındır. Hangisini seçerseniz seçin, her teklifte açıkça yazın. Genel KDV oranı %20'dir; ancak bazı ürünler farklı oranlara tabidir. Ürünlerinizin oranından emin değilseniz mali müşavirinize danışın.
7. Geçerlilik süresi yok
Süresiz bir teklif, fiyatların değiştiği bir dönemde açık bir çek gibidir. Türk Borçlar Kanunu'nun 3. maddesine göre kabul için süre belirleyerek öneride bulunan, bu süre sona erene kadar önerisiyle bağlıdır. Süre yazılmamışsa bağlılığın ne zaman bittiği, kanunun 5. maddesindeki "yanıtın ulaşmasının beklenebileceği an" ölçüsüyle değerlendirilir ve tartışmaya açılır.
Çözüm: "15 gün geçerlidir" yerine açık bir tarih yazın: "Geçerlilik: 12 Kasım 2026". Sürenin ne kadar olacağını teklif geçerlilik süresi ne kadar olmalı yazısında bulabilirsiniz.
8. Kur belirsizliği
Bilişim donanımı ya da ithal yedek parçada fiyat çoğu zaman dövizle oluşur. Teklifte "2.400 USD" yazıp TL'ye hangi kurla çevrileceğini yazmazsanız, kur farkını kimin üstleneceği belirsiz kalır. Örnek olarak kur teklif günü 42,00 TL, fatura günü 43,50 TL olsaydı aynı teklif 100.800,00 TL'den 104.400,00 TL'ye çıkar; 3.600,00 TL'lik farkın kime ait olduğu tartışılır.
Çözüm: Para birimini, kur kaynağını (örneğin TCMB döviz satış kuru) ve hangi günün kurunun esas alınacağını yazın: teklif günü mü, fatura günü mü. Ücretsiz teklif hazırlama aracında teklifi dövizle hazırlayıp kuru elle yazarsanız genel toplamın TL karşılığı da teklife eklenir. Kur maddelerinin nasıl yazılacağı dövizli fiyat teklifi ve kur riski yazısında anlatılır.
9. Teslim ve nakliye belirsizliği
Yapı malzemesinde fiyatın depo teslim mi, şantiye teslim mi olduğu büyük fark yaratır; bir kamyon tuğla ya da çimentoda nakliye bedeli ürün kârını aşabilir. Gıda toptanda soğuk zincir ve teslim günü, fiyat kadar önemlidir.
Çözüm: Teslim yerini, nakliyenin kime ait olduğunu ve teslim süresinin başlangıcını yazın ("sipariş onayından itibaren 3 iş günü"). Nakliye ücretliyse ayrı satır olarak gösterin.
Belge ve süreç hataları
10. Teklif numarası ve sürüm karmaşası
Müşteri üç kez değişiklik istedi ve elinizde "teklif_son.pdf", "teklif_son2.pdf", "teklif_guncel.pdf" var. Müşteri ilk sürümden sipariş verirse hangi fiyatın geçerli olduğu tartışılır.
Çözüm: Her teklife tekil bir numara verin ve değişikliklerde revizyon numarasını artırın: T-2026-0512, T-2026-0512 REV 2. Dosya adına da aynı numarayı yazın. Numaralı ve tarihli bir teklifi ücretsiz teklif hazırlama aracıyla hazırlayıp PDF olarak gönderebilirsiniz.
11. Geç cevap
Fiyat soran toptan müşteri aynı soruyu birden fazla tedarikçiye sorabilir ve ilk düzgün cevabı verene yönelebilir. Talep akşam gelmiş, satışçı ertesi gün sahada, liste başka bilgisayarda; teklif iki gün sonra gider ve sipariş çoktan verilmiştir. Hızın satışa etkisi B2B teklif süresi ve satış rehberinde ayrıca ele alınır.
Çözüm: Talebi geldiği anda alındı mesajıyla karşılayın, eksik bilgiyi tek mesajda sorun ve ne zaman teklif göndereceğinizi söyleyin. Hazır cevaplar için fiyat teklifi mesaj örnekleri sayfasını kullanabilirsiniz.
Talepleri tek tek okuyup teklife çevirmek zaman alıyorsa OmniNest, WhatsApp ve e-postadan gelen talebi okur, taslak cevabı ve logolu PDF teklifi hazırlar ve aynı kanaldan gönderir. Gönderimi bir kişinin onayına bağlayabilir ya da izin verdiğiniz durumlarda otomatik gönderime açabilirsiniz.
12. Takip yok
Gönderilen her teklif bir satış fırsatıdır ve cevap gelmemesi her zaman ilgisizlik anlamına gelmez. Müşteri başka işe dalmış, teklif e-posta kutusunda aşağı kaymış olabilir.
Çözüm: Her teklifin durumunu (gönderildi, revize istendi, kazanıldı, kaybedildi) ve bir sonraki takip tarihini tek bir listede tutun; ücretsiz Excel teklif formu içindeki teklif takip listesini bu iş için kullanabilirsiniz. Kaybedilen teklifin nedenini de kaydedin; fiyat mı, teslim süresi mi, ürün mü? Ayrıntılı yöntem için teklif takibi nasıl yapılır rehberine bakın.
Teklif hazırlarken dikkat edilmesi gerekenler: gönderim öncesi 10 kontrol
Teklifi göndermeden önce şu sırayla bakın:
- Her satırdaki ürün, müşterinin istediği ürün mü? Muadil varsa açıkça yazılmış mı?
- Her satırda birim yazılı mı, koli içi adet belli mi?
- Miktar × net birim fiyat, satır tutarını veriyor mu?
- Çoklu iskonto sırayla uygulanmış mı, oranlar toplanmamış mı?
- Fiyatlar güncel listeden mi alınmış?
- Bu müşteriye verilen iskonto, aynı gruptaki diğer müşterilerle tutarlı mı?
- KDV dahil mi, hariç mi açıkça yazılmış mı?
- Para birimi, kur kaynağı ve kur tarihi belli mi?
- Geçerlilik tarihi, teslim yeri, nakliye ve ödeme koşulu yazılı mı?
- Teklif ve revizyon numarası doğru mu, takip tarihi not edildi mi?
Bu listeyi bir kez alışkanlık hâline getirdiğinizde hataların çoğu müşteriye gitmeden yakalanır. Sık tekrarlanan hesapları ise elle değil, aynı kuralı her seferinde uygulayan bir araçla yapmak daha güvenlidir.